Cytaty z „Przedwiośnie”
Stefan Żeromski
Streszczenie, bohaterowie i pytania jawne → strona lektury
- 01
„I tu zacznie się historia o szklanych domach...”
Część I („Szklane domy"), opowieść Seweryna Baryki o Polsce Seweryn BarykaKontekst
Ojciec Cezarego, w drodze do ojczyzny, opowiada synowi mit o szklanych domach jako symbolu nowoczesnej, sprawiedliwej Polski.
Jak użyć
Najsłynniejszy obraz utopii w polskiej literaturze. Cytat do pytań o marzenia, mit Polski, rozczarowanie odrodzeniem.
- 02
„Trzeba coś robić, trzeba iść! / Tylko coś robić!”
Część III („Wiatr od wschodu"), monolog Cezarego po rozmowach z Lulkiem i Gajowcem Cezary BarykaKontekst
Cezary, rozdarty między rewolucją Lulka a reformą Gajowca, czuje konieczność czynu — niejasnego co do celu, ale niecierpliwego.
Jak użyć
Cytat do pytań o niepokój pokolenia odrodzenia, niemożność wyboru między ideami, pęd ku działaniu.
- 03
„Cezary szedł sam jeden naprzeciw, ku temu wojsku, ku Belwederowi.”
Zakończenie powieści, część III („Wiatr od wschodu")Kontekst
Otwarte zakończenie — Cezary kroczy przeciw oddziałom wojska maszerujących robotników, sam, niepewny, ku władzy.
Jak użyć
Cytat do pytań o otwarte zakończenie, niejasny wybór bohatera, dylemat między rewolucją a reformą.
- 04
„Patrz, oto twoja rewolucja!”
Część I („Szklane domy"), epizod rewolucji w Baku narrator / postaci wydarzeń bakijskichKontekst
Cezary, świadek pogromów i okrucieństw rewolucji w Baku, traci młodzieńczy entuzjazm dla idei rewolucyjnej.
Jak użyć
Cytat do pytań o rewolucję, jej koszt, doświadczenie XX wieku. Ukazuje psychologiczny przełom Cezarego.
Najczęstsze pytania
- Ile cytatów z lektury „Przedwiośnie” warto znać na maturę ustną?
- Zebraliśmy 4 cytaty z lektury „Przedwiośnie” (Stefan Żeromski) — każdy w dosłownym brzmieniu, z lokatorem (Część I („Szklane domy"), opowieść Seweryna Baryki o Polsce) i wskazówką, do jakiego typu pytania pasuje. Na ustnej lepiej mieć kilka pewnych cytatów niż długą listę zapamiętaną połowicznie.
- Do których pytań jawnych pasują cytaty z lektury „Przedwiośnie”?
- Do zadań nr 48, 49, 50, 51, 52, 53 z listy CKE na lata 2026–2028. Przy każdym cytacie zaznaczamy, w której argumentacji sprawdza się najlepiej, więc nie trzeba dopasowywać ich po omacku.
- Kto wypowiada najważniejsze kwestie w lekturze „Przedwiośnie”?
- W zebranych cytatach głos zabierają: Seweryn Baryka, Cezary Baryka i narrator / postaci wydarzeń bakijskich. Przypisanie kwestii do postaci jest na ustnej punktowane — komisja wyłapuje, gdy cytat wędruje do niewłaściwego bohatera.
- Jak wpleść cytat z lektury „Przedwiośnie” w wypowiedź?
- Cytat ma podpierać tezę, nie zastępować jej. Przykład z tej lektury: „I tu zacznie się historia o szklanych domach...” (Część I („Szklane domy"), opowieść Seweryna Baryki o Polsce) — Najsłynniejszy obraz utopii w polskiej literaturze. Cytat do pytań o marzenia, mit Polski, rozczarowanie odrodzeniem.
Ćwicz cytowanie z AI: wylosuj pytanie z „Przedwiośnie”, użyj wybranego cytatu w odpowiedzi i sprawdź, czy poprawnie go ustawiłeś w argumentacji. Zacznij trening →